Limba și literatura maternă 2021

EVALUAREA NAŢIONALĂ PENTRU ABSOLVENŢII CLASEI a VIII-a Anul şcolar 2020 – 2021 Limba şi literatura croată maternă • Toate subiectele sunt obligatorii. • Se acordă zece puncte din oficiu. • Timpul de lucru efectiv este de două ore.  Ministerul Educației și Cercetării Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație SUBIECTUL I 30 de puncte Daje se slijedeći tekst: Bio kralj i kraljica, pa imali jedinca sina. Kad je kraljević narastao, proslaviše njegovo šišano kumstvo i na čast pozvaše najviđenije ljude iz svoga kraljevstva. Bijeli dvori zasjaše od zlata, srebra i dragog kamenja i od hiljadu svijeća. Kad uveče u bašti povedoše kolo, uhvatiše se djevojke sve jedna ljepša od druge, a sve gledahu u kraljevića milo i drago, da ga pojedu očima. U ponoć se raziđoše gosti, a kraljević ode u gaj od starih lipa, jer je bila mjesečina ko dan, a njemu se nije spavalo. Čarobno bješe pogledati na tamne sjenke debeloga drveća. Kroz granje se uvlačila mjesečina i padala po zemlji u čudnim šarama. Lipe su mirisale kao tamjan iz crkve. Kraljević je polagano šetao zamišljen po mekanoj travici. Kad je izašao na proplanak, najednom ugleda pred sobom usred mjesečine na travi malu vilu odjevenu u krasne haljine od finog ćerećeta zlatom vezena. Kosa joj je bila duga i spuštena niz pleći, a na glavi joj blistaše zlatna kruna ukrašena drugim kamenjem. Ali je bila posve, posve mala. Kao lučica! Kraljević u čudu zastane i zagleda se u nju, a ona progovori glasom, kao da srebreno zvonce zvoni: – Moj lijepi kraljeviću! I ja sam bila pozvana na tvoje kumovanje, ali nijesam smjela doći u kolo, jer sam tako malena: nego ti se ovdje klanjam na ovoj sjajnoj mjesečini, koja je meni sunčev sjaj. Kraljeviću se mala vila veoma svidje. Nije se nimalo poplašio od ove noćne pojave, nego joj pristupi i uze je za ručicu. Ali mu se ona ote i nestade je. Ostade mu u ruci samo njena rukavica tako mala, da je jedva navukao na svoj najmanji prst. Nekom tugom se vrati u dvore i nikom ne reče ni riječi, s kim je bio. (Mala vila, Hrvatska narodna bajka) Probă scrisă la Limba şi literatura maternă croată Model Pagina 2 din 9  Ministerul Educației și Cercetării Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Riješavaj slijedeće zadatke vezane za tekst. Odgovore napiši na mjestu gdje je označeno. 1. Objasni uporabu rečeničnih znakova u slijedećim rečenicama: 3 boda a) Bio kralj i kraljica, pa imali jedinca sina. Zarez u rečenici stavlja se kada ................., a točka na kraju kada je riječ o ....................rečenici. b) Moj lijepi kraljeviću! Kada se stavlja uskličnik na kraju rečenice, riječ je o ...................rečenici. a) b) 2. Izaberi točan odgovor: Bio kralj i kraljica: a) pa imali dva sina b) pa imali dvije kćeri c) pa imali jedinca sina d) pa imali sina I kćeri 3 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 3. Izaberi točan odgovor: U ponoć se raziđoše gosti, a kraljević ode: a) u krevet b) u gaj c) u šumu d) daleko 3 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 4. Što su proslavili kralj i kraljica kada je kraljević porastao? Odgovor napiši na prazne crte. 4 boda Probă scrisă la Limba şi literatura maternă croată Model Pagina 3 din 9  Ministerul Educației și Cercetării Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație 5. U slijedećoj tablici označi X ispred točnih ili netočnih tvrdnja povezanih za gore navedeni tekst. 4 boda Tvrdnja Točna Netočna a. Kralj i kraljica imali su sina jedinca. b. Na kraljevićevu proslavu pozvaše sve ljude iz carstva. c. U ponoć kada su gosti otišli, kraljević je otišao u gaj. d. Tama je bila, nisu bile zvijezde, ni mjesečina. e. Kraljeviću se mala vila ne sviđa. f. Kraljević se nije uplašio male vile. 6. Objasni značenje slijedećih frazema ”gledati milo i drago” ”biti mjesečina ko dan”. 6 bodova 7. Polazeći od slijedeća pitanja: Tko?, Što?, Gdje?, Kada?, Zašto? ispričaj ukratko gornji tekst. 7 bodova Probă scrisă la Limba şi literatura maternă croată Model Pagina 4 din 9  Ministerul Educației și Cercetării Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație SUBIECTUL AL II-LEA 30 de puncte Daje se slijedeći tekst: Na dalekom Grenlandu živjela je obitelj kitova. Nije to bila cjelovita obitelj. Nedostajao je otac koji je iznenada nestao dok su djeca bila još sasvim mala. U vezi s njegovim nestankom meñu stanovnicima mora raspredale su se najneobičnije priče. 1. Antonim za riječ mala je: a. brza b. velika c. laka d. debela 3 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 2. Sinonim za riječ ”obitelj” je: a. prijatelj b. baka c. porodica d. razrednica 3 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 3. Na prazne crte napiši pravilno riječ iz zagrade: 7 bodova Kad je u proljetnom (gnijezdo).......................... izlegla lasta pet bijelih jaja, sjedila je, brižna, na njima. Sjedila ona i (mužjak).................. Kad se iz pet (bijela)..................... jaja izleglo pet (goluždravi)............................. lastavića, hranili ih i mazili i (lasta)..................... i mužjak. I ne samo da su ih hranili i mazili, i branili su ih od (neprijatelji).......................... I ne samo da su ih hranili, mazili i branili od neprijatelja, nego im i (gnijezdo)................ čistili, da im djetinjstvo bude što udobnije. Probă scrisă la Limba şi literatura maternă croată Model Pagina 5 din 9  Ministerul Educației și Cercetării Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație 4. Imenice ”obitelj, otac, djeca” su u padežu: a. Akuzativ b. Lokativ c. Genitiv d. Nominativ 3 boda Točan odgovor nalazi se pod točkom: 5. Odredi broj i osobu slijedećih glagola: živjela je, su bila, je nestao. 3 boda 6. Odredi rod i broj slijedećih riječi: obitelj, kitova, otac, nestankom 4 boda 7. Odredi glagolsko vrijeme slijedećih glagola: živjela je, je nestao, raspredale su se 3 boda Probă scrisă la Limba şi literatura maternă croată Model Pagina 6 din 9  Ministerul Educației și Cercetării Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație 8. Izvrši morfološku analizu svih riječi iz slijedeće rećenice: Na Grenlandu živjela je obitelj kitova. 4 boda Subiectul al III-lea 30 de puncte Daje se slijedeći tekst: Vile su mitološke djevojke neobične ljepote, obdarene čarobnim moćima. Mitovi o vilama dio su narodnog folklora mnogih europskih naroda, a osobito su zastupljene u keltskoj i slavenskoj mitologiji. Opisuju se kao vječno mlade djevojke s bujnom raspletenom kosom, katkad odijevene u duge bijele, prozračne haljine. Vjeruje se da žive pod zemljom ili u blizini starih brjegova, špilja i izvora. Narodne predaje razlikuju dobre vile koje pomažu ljudima te zle vile koje im nastoje naštetiti, međutim, razlika među tim dvjema skupinama ponekad je prilično nejasna. U slavenskoj mitologiji, vile su natprirodna ženska bića koja obitavaju u oblacima i na planinama i plešu vilinsko kolo kraj jezera. Pomažu ljudima u nevolji, no ponekad su i osvetoljubive, zavidne, vidaju rane i bratime se s junacima. U Hrvatskoj, kao i drugdje među južnoslavenskim narodima na Balkanu, postoji intenzivan mit o vilama. U narodnim pričama i legendama, vile se opisuju kao lijepe i mlade djevojke, najčešće s krilima, no ponekad imaju i čudan tjelesni nedostatak (magareći ili kozji papci umjesto stopala i sl.). Probă scrisă la Limba şi literatura maternă croată Model Pagina 7 din 9  Ministerul Educației și Cercetării Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Polazeći od gornjeg teksta napiši sastav o Dobroj vili. Napomena! Bodovanje za sastav dodjeli se tako: • sadržaj sastava – 20 bodova; • logičnost iznošenja ideja i originalnost misli – 4 boda (logičnost iznošenja ideja – 2 boda; originalnost misli – 2 boda); • respektiranje norme pravilnog izražavanja – 6 bodova (respektiranje pravopisnih norma – 3 boda; respektiranje rečeničnih znakova – 2 boda; čitljivost – 1 bod). Napomena! Bodovanje za sastav dodjeli se samo ako sastav ima 150 riječi i govori o datoj temi. Probă scrisă la Limba şi literatura maternă croată Model Pagina 8 din 9  Ministerul Educației și Cercetării Centrul Naţional de Politici și Evaluare în Educație Probă scrisă la Limba şi literatura maternă croată Model Pagina 9 din 9